1896 - de start van Nijdam schaatsen
Hotse Nijdam begint in 1896 als zelfstandig timmerman in IJlst (Friesland) schaatshouten te maken voor Jan Jarig Nooitgedagt. In die tijd was het heel gebruikelijk voor timmerlieden en smeden om als extra bijverdienste schaatsen te maken. In 1918 verhuisd Hotse naar Akkrum (Friesland). Hier vindt Hotse Nijdam een geschikt pand voor zijn timmerbedrijf. Naast het timmerwerk blijft Nijdam ook schaatsen maken. Na verloop van tijd neemt dat werk zoveel tijd in beslag dat hij zich niet langer timmerman maar schaatsenfabrikant noemt.
Foto: Friese schaatsen, gemaakt door Hotse Nijdam.
Foto: schaats sticker J. Nijdam
1934
Jan, de derde zoon van Hotse Nijdam, is de eerste die een eigen bedrijf begint. In 1925 verhuisd ook Jan naar Akkrum. Hij schrijft zich in als klompenmaker, maar houdt zich vanaf het begin al bezig met het maken van schaatshouten. In 1934 richt hij dan ook zijn eigen schaatsenfabriek op. Hierdoor zijn er in Akkrum dus twee Nijdam schaatsfabriekjes, namelijk het bedrijf van vader Hotse en het bedrijf van zijn zoon Jan.
Foto: Gerrit's Nijdam fabriek rond 1938
1935
De oudste zoon van Hotse, Gerrit genaamd, is de tweede zoon die een eigen bedrijf opricht. In 1935 lukt het Gerrit om zijn eigen schaatsenfabriek/werkplaats te starten in Oranjewoud. In de eerste jaren wanneer er door de ijswinters enorme vraag is naar zijn schaatsen, gaan Gerrit en zijn dochter op de schaats naar de leverancier en nemen een bos vol schaatsijzers op de rug mee terug.
Foto: dhr. Nijdam aan het 'schaatsrichten'.
1940
Rond 1940 werken er ruim dertig mensen en worden per dag soms wel meer dan duizend schaatsen gemaakt. Gerrit Nijdam adverteert dan met “Frieslands mooiste en lichtste schaats”.
1940-1945
Tijdens de Tweede Wereldoorlog probeerden de Duitsers de fabriek te vorderen, omdat daar metaal werd verwerkt. Nijdam wist deze vordering echter te voorkomen door een advertentie in Nederlandse dagbladen te plaatsen waarin hij aanbood houten klompen te repareren. Vanuit alle delen van het land werden kapotte klompen opgestuurd.
Toen de Rüstungs-inspektion uit Den Haag een controle uitvoerde, trof men 8.000 kapotte klompen aan die door het personeel werden gerepareerd. Daartegen konden de Duitsers geen bezwaar maken.
Na de oorlog werd de productie van schaatsen weer hervat.
Foto: Als de “Rüstungs-inspektion” uit Den Haag komt controleren, treft men er 8000 kapotte klompen aan.
Foto: sticker Nijdam Heerenveen
jaren 50'
In de jaren ’50 barst een felle juridische strijd los over het gebruik van de merknaam Nijdam. Zowel Jan als Gerrit eisen het alleenrecht op de naam. Uiteindelijk krijgt Gerrit gelijk en voert hij officieel het merk Nijdam; Jan zet zijn productie voort onder de naam N.S.A. (Nijdam Schaatsen Akkrum). De broederlijke band raakt ernstig verstoord en het wantrouwen loopt zo hoog op dat Jans medewerkers zelfs controleren waar de door Gerrit verzonden schaatspakketten naartoe gaan.
Met de opening van rijksweg 32 in 1956 werd Oranjewoud in tweeën gesplitst. Als gevolg daarvan werd het gebied waarin de fabriek van Nijdam lag onderdeel van Heerenveen.
Foto: montage van kunstschaatsen
jaren 50'-60'
Het leerwerk werd uitbesteed aan Th. Zandstra in Sneek, terwijl Gerrit Krikke en Bart Sytsma als smeden werkzaam waren en Andries de Vries in de jaren vijftig veel houten onderdelen voor Nijdam maakte.
Het bedrijf, dat toen bekendstond als een schaatsen- en houtwarenfabriek, gebruikte staal en beukenhout afkomstig uit Duitsland.
In deze periode namen dochter Coosje Nijdam en haar man Koos Woortman de leiding van het bedrijf over. Nijdam bracht ook metalen schaatsen op de markt onder de namen ‘Kondor’ en ‘DIPLOMA’, en breidde het assortiment uit met hoge noren en kunstschaatsen.
Foto: Nijdam Racer
1996
Na 1968 werden er geen schaatsen meer vervaardigd. Het accent kwam te liggen op de handel in schaatsen en andere wintersportartikelen. Zo verkocht Nijdam een traditionele hoge noor onder de naam ‘Nijdam Racer’.
1996
Aansluiting bij Schreuders Sport International
Het merk Nijdam werd onderdeel van Schreuders Sport International. Deze samenwerking waarborgde dat het erfgoed, de rijke geschiedenis en de merkwaarden van Nijdam behouden bleven én zich verder konden ontwikkelen. Dankzij een groter distributienetwerk en met behoud van de kernexpertise blijft Nijdam wereldwijd beweging inspireren.
Nijdam vandaag: erfgoed op straat
Vandaag de dag richt het merk Nijdam zich op het leveren van duurzame en veilige producten voor de recreatieve markt. De technische kennis, geworteld in 1896, vormt de basis voor betrouwbare inline skates, rolschaatsen en stuntsteps, ontworpen voor de volgende generatie riders.